Help:Gebruik van categorieën

Uit 3rail Wiki
Ga naar: navigatie, zoeken

Inleiding

Categorieën zijn pagina's die een overzicht geven van artikelen en/of andere pagina's die automatisch door het systeem samengesteld worden. Onderaan de pagina (afhankelijk van Speciaal:Voorkeuren) ziet u meestal een link Categorieën staan. Dit betekent dat de pagina op één of meer lijsten met pagina's van vergelijkbare onderwerpen staat. Deze lijst kan men inzien door de naam aan te klikken. De pagina Speciaal:Categorieën bevat een overzicht van alle bestaande categorieën. Categorieën worden op de 3railwiki hoofdzakelijk gebruikt om een overzicht te geven welke artikelen er bestaan rondom een onderwerp. Onderwerpcategorieën zijn als volgt:

  • beheercategorieën (bijv. "Help" - "Beheer" - "Sjablonen").
  • artikelcategorieën bijv."Grootspoor", "Modellen" enz. Van deze laatste is een poging tot sortering te zien op het navolgende schematische-overzicht.

Pagina's in een categorie zetten

Om een pagina in een bepaalde categorie te plaatsen, plaatst men simpelweg de tekst [[Categorie:Naam]] onder in de pagina. De gewoonte is om dit onderaan te doen als laatste regel van de artikelbeschrijving.

Plaats niet te veel categorieën op één pagina. De meeste pagina's zijn met 1 of 2 categorieën wel goed ondergebracht. Heeft u er duidelijk meer nodig, beoordeel dan of er categorieën bij zijn waar ze maar zijdelings mee te maken hebben en haal deze weg. Of kijkt u of die categorieën wellicht subcategorieën van andere categorieën op de lijst zijn.

Als je een nieuwe pagina aanmaakt zonder hulp van een sjabloon (inputbox), dan verzoeken we je om dan onderaan de pagina de categorie:[[Categorie:Artikelbeoordeling]] toe te voegen zodra de pagina klaar is. Daardoor komt het artikel op de lijst van te beoordelen artikelen voor de wiki-redactie en kunnen zij het artikel gaan beoordelen voor definitieve plaatsing.

Gebruik géén (navigatie)sjablonen om pagina's in een categorie te laten verschijnen.

De categoriepagina

De categoriepagina zelf bestaat uit:

  • Een wikitekst
  • Een lijst van subcategorieën
  • Een lijst van pagina's

De wikitekst hoort op de pagina, maar maak deze niet lang. Maak er maar iets van dat op een 'normale' pagina als een klein beginnetje beschouwd zou worden, voornamelijk een definitie van het onderwerp. Normaal gesproken is er een gewone pagina met hetzelfde onderwerp, verwijs daarheen voor meer informatie.


De sorteervolgorde is de titel van de pagina's, tenzij een andere sorteertitel is gespecificeerd.

Topcategorie

Er is één topcategorie: Categorie:Alles. Zo wordt het mogelijk om hiërarchisch te zoeken via deze categoriepagina. Over welke categorieën in Categorie:Alles moeten staan is overleg geweest, en het wordt niet wenselijk geacht deze zonder voorafgaand overleg met een bureaucraat aan te passen.



Hoofdcategorieën

500px-Over-categorization svg.jpg

In de 3railwiki onderscheiden we 8 hoofdcategorieën.

Aantal hoofdcategorieën kan naar behoefte uitgebreid worden indien er meerdere onderwerpen zouden zijn die in geen enkele hoofdcategorie onder te brengen zijn. Dit dient wel in nauw overleg met de wiki-redactie te geschieden.

Aanwezige Hoofdcategorieën: zie Hoofdpagina

Warning2.png
Plaats een Artikel nooit rechtstreeks in een Hoofdcategorie maar in de een van de lager gelegen sub.categorieën
Lees meer onder volgend kopje.
Warning2.png



Subcategorieën

500px-Over-categorization.jpg

Als op een categoriepagina X zelf een categorielink naar Categorie:Y wordt geplaatst, dan geldt X als een subcategorie van Y. Het idee daarbij is dat alles wat in categorie X thuishoort, ook automatisch in de categorie Y thuishoort. Op deze wijze kan men al te grote categorieën verder onderverdelen in meer handzame categorieën.

Als een artikel in een subcategorie zit, zit het impliciet in alle supercategorieën. Dat betekent dat het niet expliciet in alle supercategorieën hoeft te worden geplaatst. Zouden we die beperking niet maken, dan werd de lijst van categorieën wel erg lang, evenals de lijst van artikelen in de topcategorieën. (Alle artikelen zouden in Categorie:Alles staan, een tamelijk lange lijst.) Het zoeken wordt dan echt onmogelijk. De normale gang van zoeken in categorieën is dat je bovenaan begint. Via Categorie:Alles, Categorie:Modellen, Categorie:Märklin H0 Modellen, kom je op Categorie:Märklin H0 Stoomlocomotieven. Het artikel moet dan voorkomen op deze laatste categoriepagina, "Stoomlocomotieven" maar zeker niet op de bovenliggende Sub-of Hoofdcategoriepagina's. zie nevenstaande schematisch plaatje

Veel categorieën

De lijst van categorieën (Speciaal:Categorieën) wordt erg lang. Maar dat is geen probleem, want dat wordt toch niet de manier om te zoeken. Stel gerust een nieuwe categorie voor aan de wikiredactie.. Vraag je echter wel af of het aanmaken van een nieuwe categorie zin heeft en de over- en inzichtelijkheid ten goede komt.

Probeer zo te denken: kan ik meerdere pagina's bedenken die nu al in de wiki staan, en die in die nieuwe categorie horen? Een categorie met maar één artikel is niet zinvol; een handvol als minimum is een redelijke norm (vijf artikelen). Houd echter wel rekening met de te "verwachte artikelen" waardoor het misschien toch zinvol is een specifieke sub.categorie aan te maken.

Bij het maken van de nieuwe categorie hoort ook het plaatsen van de categorie in de hiërarchie. Kijk rond in de bestaande categorieën om te zien waar de nieuwe categorie thuishoort.
Op het moment dat een categorie aangemaakt zou moeten worden, is het raadzaam eerst te kijken of er voldoende artikelen in kunnen worden geplaatst. Als dat het geval is, plaats dan zo snel mogelijk na aanmaak van de categorie voldoende artikelen erin (het liefst allemaal).

150px-Crystal Clear app ktip svg.png Het aanmaken/wijzigen/verwijderen van artikel-categorieën is voorbehouden aan wiki-bureaucraten. Overleg met hen je ideeën.

Categorienaam

Voor de naam van een categoriepagina gelden veel van dezelfde regels als voor artikelen: bijvoorbeeld liever geen afkortingen. Wel loont het om hier beter over na te denken, want een categoriepagina kan men niet zomaar een andere titel geven.

Enkelvoud

Vooralsnog is er op 3rail-Wiki de conventie om categorieën zoveel mogelijk in enkelvoud te schrijven, tenzij dit hele rare situaties gaat opleveren.

Wel een meervoudsvorm...

Een categorienaam moet uniek zijn, maar hoeft op zichzelf niet hiërarchisch te zijn. Onder [[Categorie:Modellen]] kan wel een [[Categorie:Märklin Modellen]], maar die moet beslist geen [[Categorie:Modellen - Märklin]] heten.

Categorie onderverdelen naar verwachte inhoud

Onderverdelen is met name nuttig wanneer er meerdere onderverdelingen mogelijk zijn van hetzelfde onderwerp (je kunt bijvoorbeeld een Categorie:Modellen onderverdelen naar fabrikant, maar ook naar type). In dat geval is een tussencategorie met de syntaxis categorie:<Naam Fabrikant> naar <Naam Fabrikant Type> gewenst. Zo'n tussencategorie bevat nooit artikelen, maar alleen subcategorieën van de gekozen onderverdeling.

150px-Crystal Clear app ktip svg.png Een nuttig advies is nog bij de aanmaak van dit soort tussencategorieën met vooruiziende blik de juiste sub.categorienamen te bepalen daar het achteraf wijzigen van categorienamen een complexe aangelegenheid is die voorbehouden is aan bureaucraten.

Verborgen categorieën

Met behulp van het sjabloon [[Sjabloon:Verborgen Categorieën|Verborgen categorieën]] is een categorie te verbergen op artikelen. Op pagina's in die categorie is normalerwijs niet te zien dat de pagina in zo'n verborgen categorie staat. In je voorkeuren (mijn voorkeuren -> Uiterlijk -> Verborgen categorieën tonen) kun je ervoor kiezen om verborgen categorieën wel te zien. Bij het bewerken van een pagina wordt altijd een link naar de verborgen categorie getoond, onder het overzicht van de toegepaste sjablonen. In principe worden alleen sommige (speciale) beheercategorieën verborgen. Alle verborgen categorieën worden automatisch door het systeem toegevoegd aan de systeemcategorie Categorie:Verborgen categorieën.

Vragen

Hoe maak ik een nieuwe categorie aan?

Categorie aanmaken vindt plaats in overleg met de wikiredactie. zie kopje

Kan een artikel in meerdere categorieën staan?

Ja, dat kan, bijvoorbeeld artikel het openen van de Märklin Control Unit 6021 staat in 3 categorieën,: Techniek Weetjes - Reparatie als onder Märklin besturingsunits

Hoort artikel X in categorie X?

Er wordt naar gestreefd om een artikel X te categoriseren in de meest specifieke categorie van de aanwezige categorieën.

Niet omdraaien!

Het is soms verleidelijk om categorieën om te draaien. Je zou bijvoorbeeld [[Verenigde Naties]] in [[:Categorie:Thailand]] willen zetten, omdat Thailand tot de Verenigde Naties behoort. Dit is echter niet de bedoeling. Als je de vorige zin goed leest, zie je dat [[Thailand]] in [[:Categorie:Verenigde Naties]] hoort, en niet andersom.

Mocht het je te doen zijn om een lijst van organisaties waarbij Thailand is aangesloten, dan is het beter zo'n lijst expliciet op de pagina [[Thailand]] te maken.

Kun je in de tekst van een artikel verwijzen naar een categorie?

Soms kan het zinvol of nodig zijn om in de tekst van een artikel te verwijzen naar een categorie. Als je echter de gewone syntaxis van de categorie gebruikt, dan zal de link verdwijnen uit de tekst, om onderaan de pagina de categorie aan te geven. Je kunt dit vermijden door in de link een dubbelepunt te plaatsen vóór het woord Categorie, zoals in [[:Categorie:Modellen], wat zich dan toont als Categorie:Modellen. Deze pagina staat vol van dergelijke verwijzingen.

Warning2.png

Een categorie hernoemen of verwijderen

Wanneer een categorie met een bepaalde naam ongewenst is kan een categorie genomineerd worden voor verwijdering. De verwijderprocedure voor categorieën duurt enkele weken op Niet gebruikte categorieën. Na afloop van die periode neemt een bureaucraat een besluit op basis van de opgegeven argumenten en de gebruiken binnen 3rail-Wiki, en draagt zorg voor de volledige afhandeling. Het is niet de bedoeling categorieën zelf leeg te halen.

De titel van een categorie kan niet eenvoudig gewijzigd worden zoals dat bij artikelen en andere pagina's mogelijk is. Daarom verloopt de hernoeming van een categorie ook via de verwijderlijst voor categorieën. Na een periode van enkele weken neemt een bureaucraat een besluit om over te gaan tot hernoemen en voert dit besluit uit. Het is niet de bedoeling categorieën zelf leeg te halen.

Lijsten in de 3railwiki

Via de speciale categorie Categorie:Lijsten kan een gebruiker van de ene lijst van onderwerp xxx gemakkelijk naar een soortgelijke lijst van onderwerp yyy komen. Dit biedt dus een extra navigatiemiddel tussen gelijksoortige pagina's.

Redirectcategorieën

Redirectcategorieën zijn pagina's in de categorie-naamruimte die als redirect verwijzen naar een andere categorie (of pagina). Omdat redirectcategorieën verschillende problemen met zich meebrengen is er destijds besloten om alle redirectcategorieën te verwijderen.

Speciale categorieën

Naast onderwerpcategorieën (ook artikelcategorieën genoemd) die bestemd zijn voor de navigatie naar artikelen uit de hoofdnaamruimte per onderwerp gesorteerd, zijn er ook categorieën die voor andere doeleinden worden gebruikt. Dit worden beheercategorieën genoemd en zijn bestemd voor voor het beheer van 3rail-Wiki, waaronder ook onderhoud. De hoofdcategorie van de beheercategorieën is Categorie:3railWiki die te vinden is in de hoofdcategorie Categorie:Alles. Om het onderscheid tussen onderwerpcategorieën enerzijds en beheercategorieën anderzijds duidelijk te houden beginnen alle beheercategorieën met Categorie:3railWiki en alle beheercategorieën voor sjablonen met Categorie:Sjablonen.